Hành trình lang thang vô định của hữu tình chúng sinh qua muôn vàn kiếp sống trong sáu cõi luân hồi bản chất là một biển khổ mênh mông. Bị dẫn dắt bởi sức mạnh của nghiệp lực và những xúc tình tiêu cực tích tụ từ vô thủy, chúng ta cứ xoay vần từ trạng thái tái sinh này sang trạng thái tái sinh khác mà không có quyền lựa chọn. Hầu hết chúng ta đều bị mê hoặc bởi những lạc thú thế gian tạm bợ, cho rằng chúng mang lại hạnh phúc đích thực, để rồi tiếp tục kéo dài chuỗi ngày bất mãn triền miên.
Mạng lưới vô minh và ba nỗi khổ dày vò
Gốc rễ sâu xa của mọi rắc rối và đau khổ này chính là tâm chấp ngã – ảo tưởng sai lầm về sự hiện hữu của một cái “tôi” tự hữu và độc lập. Khi bám chặt vào cái tôi ấy, chúng ta tự dựng lên ranh giới giữa mình và người khác, phát khởi lòng bám chấp đối với những gì dễ chịu và thù ghét đối với những gì trái ý nghịch lòng. Chính thái độ bám chấp này đã thắt chặt thêm sợi dây trói buộc, khiến chúng ta chìm sâu vào vòng xoáy khổ đau bất tận.
Giáo huấn từ bậc Đạo sư tôn quý đã hiển lộ chân lý thâm sâu này nhằm đánh thức trí huệ tỉnh giác trong tâm mỗi người:
“Do tâm vô minh chấp ngã, ta đã tích lũy nghiệp, và vì nghiệp lực mà ta trôi lăn trong luân hồi. Điều này tựa như bị mắc bẫy trong lưới sắt, không thể thoát khỏi nó cho đến khi nào ta không còn vướng mắc trong đó. [Ở đây], tâm chấp ngã được đồng hóa với tấm lưới sắt và vì bị mắc kẹt trong lưới, ta có cách nào để thoát khỏi luân hồi. Đây là cách chúng sanh bị nỗi khổ dằn vặt, bị bao phủ hoàn toàn trong bóng tối u ám mênh mông của vô minh, Ta sanh ra trong sự hiện hữu vô hạn định, và khi ra đời, ta bị ba nỗi khổ dày vò liên tục.”
Để tháo gỡ tấm lưới sắt này và thoát khỏi ba nỗi khổ (khổ khổ, hoại khổ, hành khổ), hành giả cần khơi dậy lòng sùng mộ chân thành đối với Tam Bảo và Đạo sư gốc, đồng thời tinh tấn rèn luyện Bồ đề tâm vô lượng. Chỉ nhờ nỗ lực thực hành Chánh Pháp cứu cánh, chúng ta mới có thể tịnh hóa các che chướng, chặt đứt nguồn gốc của vô minh và đạt tới quả vị giác ngộ toàn tri giải thoát.
Đức Choden Rinpoche
Trích: Ba Điểm Tinh Yếu của Đường Tu Giác Ngộ
